Türk Dil Kurumu etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
Türk Dil Kurumu etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

17 Mart 2012 Cumartesi

Lessın Van(!)

Birkaç detaydan bahsetmek istiyordum ne zamandır, ancak fırsat bulabildim.

Nüans kelimesi, Fransızca kökenlidir ve nuance'dan gelir. Anlamı şudur: fark edilemeyecek derecedeki fark/ayrım. Dolayısıyla "nüans farkı" şeklinde kullanım yanlıştır. Çok sık duyuyorum, belirtmek istedim.

Bir diğer kelime de:adına. Adına kelimesini kullanmak için öncesinde şahıs geçmeli. Yani "adına" kelimesinin, "için" anlamında kullanılması yanlıştır. "Görevimi yapmak adına.." kullanımı hatalı iken, "Gürkan adına..." kullanımı doğrudur.

Gelelim "intizar" kelimesine. İntizar da TDK'da iki anlamda kullanılmış. Birinci anlamı doğru. Gözlemek, beklemek anlamlarına gelir. Ancak ikinci anlamı hatalı. İntizar'ın beddua etmek gibi bir anlamı yoktur. Beddua etmek/ah etmek anlamına gelen kelime "inkisar"dır. Halk arasında yaygınlaşmış diye, bunu sözlüğe taşımak doğru değildir.

Son olarak çok ince bir kullanımdan bahsedeceğim: "teşrif etmek". Anlam olarak, "şereflendirmek, onurlandırmak" demektir.
Örnek kullanım: İstanbul'u teşrif etti. Yani İstanbul'u onurlandırdı, denmekte.
"İstanbul'a teşrif etti" şeklinde bir kullanım da hatalıdır zannımca, çünkü gelmek anlamı yan anlamdır. Ama bu konuda net bir açıklaması olan varsa yardımcı olabilir.

İyi akşamlar herkese...

29 Ocak 2012 Pazar

Türk; Öğün, Çalış, Güven!

Geçtiğimiz haftalarda öğrendiğim bir konuyu sizlerle paylaşmak istedim. "Türk; Öğün, Çalış, Güven!"
Bu sözü bilmeyeniiz yoktur sanırım. Ulu Önderimiz Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün vecizelerinden sadece bir tanesidir. Ama yazımı tam bir muaamma idi.
Eskiden her yerde "öğün" şeklinde görürken, zamanla "övün" diye okuduk. Çoğu yerde "övün" yazmakta artık. Türk Dil Kurumu, ö ve ü harfleri arasında kalan ğ harfinin, v harfine kayması şeklinde bir kural koymuş.
Eskiden "döğüş" derken, şimdilerde "dövüş" denmesi gibi. Bu örneği neden verdim, çünkü bazıları öğün kelimesinin yemek ile ilgili olmasından mütevellit değiştirildiğinden bahsediyor, alakası bile yok. :)
Yani işin doğrusu "öğün" şeklinde. TDK konuşma diline yerleşmiş bazı kelimeleri yazı dilinde de kabul etmiş görünüyor ki çok yanlış bir hareket olmuş.
Ayrıca koydukları kuralın tutmadığı örnekler de mevcut. "Söğüş" kelimesi örneğin. Bu kurala göre söVüş olmalıydı ama olmamış. Veyahut "söğüt" örneği...
Uzun lafın kısası, Türk; Öğün, Çalış, Güven!
Yazımda katılmadığınız veya yanlış olduğunu düşündüğünüz noktalar varsa iletebilirsiniz. Aksi ispatlanırsa da yazıyı hemen değiştirebilirim.
Görüşmek üzere...